Kwaliteit van onderwijs

Definitie van kwaliteit volgen TQM (Total Quality Management):

“Kwaliteit is een eigenschap van een product of een dienst. Ze kan rechtstreeks gemeten worden als de uitvoering van een bepaalde norm of indirect via de appreciatie van de burger/klant of de impact.“

Sudbury voldoet volgens de onderwijs inspectie niet aan de minimum eisen gesteld in de leerplichtwet. Dit stelt zij vast met hun gestandaardiseerde toezichtkader. Wanneer je de inspectierapporten kritisch leest, valt op dat niet de kwaliteit van het onderwijs is onderzocht maar de aan- of afwezigheid van een voor hen herkenbaar kwaliteitssysteem. Toen de inspectie geen voor hun herkenbaar kwaliteitssysteem heeft aangetroffen, heeft ze geconcludeerd dat de kwaliteit van het onderwijs tekort schiet.

Wanneer je beseft dat de inspectie zoekt naar kwaliteitssystemen die zich baseren op formeel leren, wordt het duidelijk dat er sprake is van een cirkelredenatie. De vrijheid van onderwijs is vervolgens de grote verliezer.

Om een zuivere discussie te kunnen voeren over de kwaliteit van Sudbury onderwijs, moet de systeemdiscussie losgepeuterd worden van de kwaliteitsdiscussie. Deze twee discussie door elkaar voeren doet de werkelijkheid geweld aan: de afwezigheid van een voorkeurs kwaliteitssysteem van de inspectie leidt namelijk, anders dan zij beweert, niet direct tot de conclusie dat van kwaliteit van onderwijs ondeugdelijk is.

Sudbury onderwijs vertrekt vanuit informeel leren. Internationale experts op het gebied van informeel leren als Dr. Alan Thomas, Dr, Peter Gray en Dr. John Moravec hebben de Nederlandse Sudburyscholen bezocht en zijn tot de conclusie gekomen dat de kwaliteit van de scholen prima is. Dat steunt onze empirische ervaringen die we ondertussen hebben: studenten die de school verlaten vinden aansluiting bij vervolgonderwijs en of werk / ondernemerschap. Maar daar neemt de  inspectie geen notie van. Zij hanteert star haar eigen norm en werkwijze.

Omdat de vrijheid van onderwijs een belangrijk grondrecht is en een van de pijlers van een democratische rechtsstaat, is het belangrijk keuzes op dit terrein, met verregaande consequenties,  zuiver en kritisch te maken.  Nu wordt 1 op 1 de redenatie van de inspectie gevolgen op basis van hun bewezen expertise. Echter resultaten uit het verleden, geven geen garanties voor de toekomst….De inspectie heeft weinig tot geen expertise in huis over informeel leren, of heeft het wel maar past het niet toe in haar werkwijze.  

Mijn conclusie is dat innovatie en vernieuwing in onderwijs onmogelijk is wanneer de inspectie haar manier van inspecteren impliciet blijft baseren op een voorkeurspedagogie: formeel leren. Kwaliteit vaststellen op basis van een kwaliteitssysteem vertrekkend vanuit een voorkeurspedagogiek, is gelijk aan een staatspedagogiek introduceren. Gezien de toenemende behoefte aan passend onderwijs lijkt het me zaak zo snel als mogelijk opnieuw vast te stellen dat de vrijheid van richting ook de vrijheid van pedagogische richting impliceert. En dat toezicht dan ook moet vertrekken vanuit de pedagogische visie van de school en niet de standaard van de inspectie. Onderwijs wordt onder druk van deze gestandaardiseerde werkwijze een monopolistische eenheidsworstenfabriek. Onwenselijk voor de democratie en de vrijheid van onderwijs, onwenselijk voor de betrokken kinderen, ouders en studenten en funest voor de broodnodige onderwijsinnovatie. Informeel leren blijkt heel effectief te zijn, is aantoonbaar 25 – 50% goedkoper en leidt tot een leven lang leren in plaats van data reproductie op een toets momenten. Reden genoeg om samen te onderzoeken hoe we de pedagogische stromingen gebaseerd op informeel leren aan het Nederlandse onderwijsveld kunnen toevoegen, in plaats van het een kopje kleiner te maken, dacht ik zo.

Moet informeel leren de nieuwe norm worden? Nee natuurlijk niet. Vrijheid van onderwijs betekent dat iedereen kiest welk onderwijs past bij de eigen levensovertuiging, opvoedkundige/pedagogische visie en vooral bij de kinderen die het betreft. Dus het hele spectrum van formeel, klassikaal tot volledig vraaggestuurd onderwijs moet mogelijk zijn. Wat betekent dat de inspectie op maat toezicht moet houden. Eigenlijk precies zo als de Wet Onderwijs Toezicht al voorschrijft…..  

Advertenties

2 thoughts on “Kwaliteit van onderwijs

  1. Edwin je beschrijft een duidelijk herkenbaar probleem. De onderwijsinspectie heeft een controlerende taak op het gebied van formeel leren. Deze controlerende taak zullen zij ook niet opgeven, aangezien de onderwijsinspectie handelt vanuit de huidige onderwijswetten.

    Ik ben het met je eens dat we met elkaar moeten kijken hoe het informeel leren ingebed kan worden binnen het huidige systeem. Hierin verwacht ik niet dat de onderwijsinspectie de eerste stappen zal nemen, zij hebben een controlerende taak. Door in gesprek te zijn met de makers van de onderwijswetten, kan de ruimte wel gecreëerd worden. Komt minister Bussemaker ook naar Festival of Solutions?

  2. Voor het bekostigd onderwijs heb je een punt. Wanneer je de minimum eisen voor niet bekostigd onderwijs leest, ligt het probleem niet bij de wetgever, maar bij de klassieke interpretatie door de uitvoerende en toezichthoudende macht. wetgeving wordt geïnterpreteerd met een ‘formeel-leren’ bril op. .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s